09:50 | 01/04/2013

Lễ hội hẹn ước ven sông Đáy

(LV) - Một lễ hội độc đáo giữa hai làng ven sông Đáy, có phát tích từ lời thề ước của cha ông ngàn xưa để lại. Cho đến ngày nay, lời hẹn ước ấy vẫn được con cháu ghi nhớ và tưởng niệm.

>>> Tuổi trẻ 54 dân tộc với việc kế thừa và phát huy các giá trị truyền thống văn hóa gia đình Việt Nam 

>>> Trả lại không gian thiêng cho lễ hội 

Theo quy ước, cứ ba năm tổ chức lễ rước một lần luân phiên giữa hai làng ven sông Đáy là Nam Dương, thuộc huyện Ứng Hòa và Văn Giang, thuộc huyện Mỹ Đức, Hà Nội. Khi đến phiên của làng nào thì làng đó đứng ra đăng cai tổ chức. Cứ vào ngày 12 tháng 3 âm lịch hàng năm, dân hai làng ven sông lại nô nức kéo về đây cùng nhau rước kiệu và trẩy hội. Những người con đi làm xa nhớ đến lễ hội làng cũng rủ nhau về quê hương để nhớ tới lời thề hẹn xưa của cha ông. Năm Quý Tỵ 2013 là năm mà làng Nam Dương đăng cai tổ chức.

Lễ hội chính diễn ra vào ngày 12 tháng 3 âm lịch với quy mô lớn. Nhưng bắt đầu từ ngày 11 bà con dân làng tập trung chuẩn bị trầu cau, rượu gạo, dựng rạp, quét dọn… Đặc biệt, đội thanh niên trai tráng trong làng được giao nhiệm vụ trang trí, chỉnh sửa lại thuyền rồng để sử dụng đưa các kiệu rước sang sông tới đình làng bên kia. Bổi tối là thời gian dân làng hai bên ngồi lại với nhau, hát những làn điệu dân ca mượt mà đằm thắm gắn kết tình hữu nghị. Cũng như các lễ hội khác, Lễ hội hẹn ước của 2 làng Nam Dương và Văn Giang diễn ra gồm 2 phần: Lễ và hội.

Với tâm thức hướng về cội nguồn, lễ rước bia hẹn ước của hai làng tổ chức trên tinh thần cộng đồng với việc ứng xử giao tiếp giữa các bên, ý thức về gìn giữ phát triển các giá trị văn hoá cộng đồng.

Nghe các cụ già cao tuổi của làng kể lại: Ngày xưa, dân làng Nam Dương ở ven sông Đáy đang yên bình, đông đúc, nhộn nhịp làm ăn thì bỗng dưng có ngày bọn cướp bóc tràn về. Chúng tàn phá nhà cửa, cướp của cải, lợn, gà, trâu bò của dân. Những vị đứng đầu của làng đã ra đình đánh trống kêu cứu. Làng Văn Giang bên kia sông nghe tiếng trống đã đi thuyền từ bên này sang Nam Dương để cứu trợ. Sau khi đánh đuổi được bọn cướp, hai bên làng họp nhau lại và đưa ra một hẹn ước: Hễ khi nào có giặc hay bọn cướp hoành hành, thì hai bên đánh trống để ra hiệu cho nhau cùng nhau chống lại chúng, bảo vệ làng xóm. Và lời hẹn đó vẫn còn được các thế hệ tiếp nối của cả hai làng lưu truyền nguyên vẹn cho đến ngày hôm nay và mai sau nữa.

Tại đình làng, chủ hội các làng tập trung làm lễ tế thành hoàng, đây là nghi lễ chung của cả tổng. Chủ tế và đội tế cũng phải được lựa chọn kỹ càng, khắt khe. Văn chúc phải soạn thảo nội dung nêu rõ được năm tháng, địa danh, tên, công đức các vị Thánh, Thành hoàng của từng làng và chuyển lời cầu xin tới thánh thần, mong các Ngài ban phúc lành cho dân, cầu cho mưa gió thuận hoà, mùa màng bội thu...

Sau khi tế lễ xong, đội rước kiệu bắt đầu di chuyển. Cách sắp xếp đội hình, vị trí từng làng đã được qui định trước. Đi đầu là đội cờ thần, tiếp sau là đội trống chiêng rồi đến thập phầu bát biểu; phường bát âm; đội lễ chay; kiệu Thành hoàng làng, sau đó kiệu rước ĐứcThánh Mẫu, ảnh Bác Hồ và tấm bia ghi lại lời hẹn ước. Đội rước kiệu đến bến sẽ được lên thuyền rồng để sang bên kia sông. Đội ngũ thuyền rồng phấp phới cờ lễ hội bay trên sông nước khiến cho bà con dân chúng càng thêm tự hào về lễ hội quê mình.

Khi đến đình làng Văn Giang, đoàn rước dừng ở cửa đình, đặt các kiệu, ngai vào vị trí quy định; sau đó rước tượng Thánh Mẫu vào ban công đồng ở tiền bái, rước bát hương Đức Thánh Ông và 2 bát hương Đức Thánh Tử vào vị trí quy định. Sau khi làm lễ dâng hương tại đình làng bạn, theo thông lệ của hai làng trước đây, chủ tế của đình làng Nam Dương đọc lại lời răn dạy của cha ông trong tấm bia để lại để con cháu đời đời sau ghi tạc công lao đó. Sau khi tế lễ xong, đội rước kiệu lại rước kiệu Thánh. Đức Thánh Mẫu, ảnh Bác Hồ của đình làng Nam Dương trở về đình làng mình.

Phần hội diễn ra tại khu sân đình Nam Dương là phần đông vui và thu hút tất cả dân chúng hai làng với những trò chơi dân gian vẫn còn được lưu giữ: đập niêu, đấu vật, kéo co… Ngày trước, 2 làng tổ chức thi bơi, từ đầu sông bên này sang đầu sông bên kia. Tuy nhiên, cuộc thi này ngày nay không còn được tiếp tục nữa do nước sông không còn như trước và đặc biệt là số lượng người tham gia ngày càng ít dần.

Sau khi lễ hội kết thúc, các bô lão của làng Nam Dương và Văn Giang, khách thập phương tập trung hưởng lộc ở ngoài đình. Các con cháu trong làng thì tụ tập nấu những món ăn đặc trưng của làng như món cuốn nhân tôm đặc trưng của làng Nam Dương.

Năm nay, lễ hội được tổ chức tại làng Nam Dương, con cháu trong làng lại tập trung đông đủ, du khách lại có dịp tìm hiểu về nét đẹp của lễ hội này.

Nga Phạm

Ý kiến bạn đọc
Họ và tên  
Email    
Tiêu đề  


Mã xác nhận  
Phản hồi  
 Off  Telex  VNI  VIQR
Tài liệu đính kèm: (.gif, .jpg, .png, .jpeg, .doc, .docx, .xls, .xlsx, .zip, .rar)
 
Ý kiến độc giả

Sự kiện nào được quan tâm nhiều nhất?

  •   Khai trương Làng Văn hoá - Du lịch các dân tộc Việt Nam
  •   Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa
  •   Bầu chọn Vinh Hạ Long là kì quan thiên nhiên thế giới
  •   Việt Nam vận động đăng cai ASIAD 18
  •   Bầu chọn Quốc hoa Việt Nam
Loading
Langvietonline.vn
1 2 3 4 5
Review This Site