08:19 | 24/02/2015

Văn hoá và du lịch

(LV) - Giữa văn hoá và du lịch luôn tồn tại mối quan hệ tương hỗ hữu cơ trong hoạt động bảo tồn và phát huy các giá trị văn hoá và trong chính sự phát triển của du lịch với tư cách là một ngành kinh tế.

Ứng xử có văn hóa trong hoạt động du lịch

Dù cho có thể hiểu và tiếp cận văn hoá ở góc độ nào thì một điều không thể phủ nhận văn hóa là nền tảng của mọi sự phát triển, của mọi xã hội. Đây chính là vai trò xuyên suốt của văn hóa đối với phát triển kinh tế - xã hội của bất kỳ địa phương hay bất kỳ quốc gia nào.

Còn hoạt động du lịch tạo ra môi trường giao lưu giữa các nền văn hóa, tạo điều kiện tiếp thu những tinh hoa văn hóa thế giới để phát triển nềnw văn hóa đương đại trên nền tảng văn hóa truyền thống của mỗi vùng miền, mỗi dân tộc.

Tuy nhiên khi đề cập đến “Văn hoá” và “Du lịch” thì một vấn đề rất quan trọng cần được bàn thảo đó là “Văn hoá du lịch” hay “Văn hoá trong du lịch” hoặc “Ứng xử văn hoá trong du lịch”. Đây là vấn đề có ảnh hưởng rất lớn trong hoạt động kinh doanh du lịch dưới góc nhìn văn hoá.

Ứng xử thiếu văn hoá trong hoạt động quản lý du lịch chính là sự thiếu trách nhiệm trong việc chấp hành các quy định pháp luật đối với hoạt động kinh doanh du lịch, phòng ngừa và khắc phục các sự cố xảy ra trong hoạt động du lịch, đặc biệt khi các sự cố đó ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi và tính mạng của du khách.

Trong thực tế hoạt động phát triển du lịch ở Việt Nam thời gian qua, bên cạnh những “ứng xử có văn hoá” mà điển hình là cách giải quyết “có tình, có lý và có văn hoá” của các cấp quản lý du lịch từ Trung ương đến địa phương tỉnh Bình Thuận đối với vụ việc Công ty Lanta - Tour Voyazh đột ngột bỏ rơi 309 công dân Nga tại các resort ở Hàm Tiến - Mũi Né (TP. Phan Thiết) từ ngày 28/01/2012 thì có thể nói còn nhiều vấn đề cần phải bàn về “Văn hoá du lịch” trong hoạt động quản lý, từ quản lý theo ngành đến quản lý theo lãnh thổ mà kết quả có thể để lại hình ảnh không tốt về du lịch Việt Nam. Tình trạng “đeo bám”, “chặt chém” khách, ô nhiễm môi trường tại các điểm tham quan du lịch, đặc biệt trong mùa lễ hội… không hoặc ít được cải thiện ngay ở cả các trung tâm du lịch lớn như: Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh…; việc đùn đẩy trách nhiệm quản lý khi xảy ra sự cố làm thiệt mạng du khách ở một số vụ chìm tàu du lịch là những minh chứng cụ thể sự hạn chế về tính “văn hoá” trong hoạt động quản lý du lịch hiện nay ở Việt Nam.

Du lịch khám phá không chỉ thu hút du khách trong nước mà còn hấp dẫn nhiều du khách nước ngoài.Ảnh: Ninh Mạnh Thắng
Du lịch khám phá không chỉ thu hút du khách trong nước mà còn hấp dẫn nhiều du khách nước ngoài. Ảnh: Ninh Mạnh Thắng.

Nâng cao văn hóa trong hoạt động du lịch

Để du lịch Việt Nam phát triển nhanh và bền vững hơn, hình ảnh của du lịch Việt Nam trở nên đẹp hơn trong con mắt của khách du lịch, đặc biệt là khách du lịch quốc tế thì rất cần sự quan tâm và có trách nhiệm trong việc nâng cao “văn hoá du lịch” trong hoạt động quản lý du lịch.

Trong hoạt động kinh doanh du lịch ở Việt Nam, “Văn hoá du lịch” cũng còn nhiều hạn chế mà điển hình là tình trạng “vi phạm bản quyền” các chương trình (tour) du lịch giữa các công ty lữ hành. Điều này có thể dễ dàng nhận thấy khi “dạo” qua các “phố Tây” ở Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh, Nha Trang… nơi du khách sẽ rất khó quyết định chọn cho mình một chương trình du lịch khi lạc trong một “rừng” quảng cáo các chương trình du lịch hao hao giống nhau. Đây được xem không chỉ là một hạn chế mà còn là một vấn đề lớn đối với việc đảm bảo bản quyền đối với sản phẩm du lịch trong hoạt động kinh doanh lữ hành, đặc biệt trong bối cảnh hội nhập của du lịch Việt Nam với khu vực và quốc tế.

Du lịch là ngành kinh tế dịch vụ mà trong đó mối quan hệ giữa con người với con người mà cụ thể là quan hệ hay cách ứng xử có văn hóa giữa chủ thể tham gia hoạt động du lịch với khách du lịch có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Với tính chất của một ngành có tính xã hội hóa cao, các chủ thể tham gia hoạt động du lịch rất rộng rãi. Bên cạnh những chủ thể trực tiếp của ngành thì những chủ thể tham gia gián tiếp vào hoạt động du lịch từ chiêu đãi viên, công an cửa khẩu, hải quan còn là những người đầu tiên tiếp xúc với khách du lịch quốc tế đến những người dân cung cấp dịch vụ cho khách du lịch ở các điểm đến.

Như vậy văn hóa ứng xử giữa các chủ thể tham gia du lịch với khách luôn là một vấn đề quan trọng ảnh hưởng đến hình ảnh, tính thân thiện của điểm đến du lịch và qua đó góp phần vào tính cạnh tranh của điểm đến. Điều đó giải thích tại sao văn hóa trong du lịch cần được bắt đầu từ “Nụ cười” thân thiện của người dân, không kể đó là người trực tiếp hay gián tiếp tham gia dịch vụ du lịch. Nhiều quốc gia, nhiều điểm đến có được sự thành công của du lịch cũng bắt đầu từ yếu tố văn hóa tưởng chừng rất bình dị này của xã hội trên cơ sở nhận thức và yếu tố hiếu khách truyền thống của mình.

Có thể thấy, cho dù “Văn hóa” và “Du lịch” là hai lĩnh vực độc lập, đặc biệt từ góc nhìn kinh tế, song giữa hai lĩnh vực này luôn có mối quan hệ gắn kết và hỗ trợ nhau trong quá trình phát triển. Du lịch sẽ không thể tồn tại và phát triển nếu thiếu văn hóa và ở chiều ngược lại sự phát triển du lịch sẽ có những hỗ trợ tích cực đối với mục tiêu bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống.

Việc xác định rõ bản chất của mối quan hệ giữa văn hóa và du lịch cũng như các hình thức tương tác cụ thể giữa hai lĩnh vực này sẽ là yếu tố quan trọng để phát huy những tác động tương hỗ tích cực cho sự phát triển chung trên bước đường hội nhập và phát triển của đất nước.

PGS.TS Phạm Trung Lương
Ý kiến bạn đọc
Họ và tên  
Email    
Tiêu đề  


Captcha
Mã xác nhận  
Phản hồi  
 Off  Telex  VNI  VIQR
Tài liệu đính kèm: (.gif, .jpg, .png, .jpeg, .doc, .docx, .xls, .xlsx, .zip, .rar)
 
Văn hóa cần được đầu tư xứng tầm để phát triển/ Làng và những sắc hoa
Quan hệ dân tộc và đoàn kết các dân tộc thiểu số ở Việt Nam/ Tôn vinh tinh thần đại đoàn kết dân tộc
Hà Nội linh thiêng và hào hoa qua các ca khúc/ " Giai điệu núi rừng" tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam
Tết Độc lập nhớ về Hồ Chí Minh - Nhà văn hóa kiệt xuất của nhân loại
Loading
Langvietonline.vn
1 2 3 4 5
Review This Site